Kieskleuters

(column in Trouw, woensdag 4 januari 2017)

Afgelopen weekeinde werd het verkiezingsprogramma gepresenteerd van het Forum voor Democratie, de nieuwe partij van Thierry Baudet. Meer directe inspraak voor de kiezer is een belangrijk thema. Er moeten bindende referenda komen. Het Forum wil een gekozen minister-president en ook gekozen burgemeesters. Want zoals het nu gaat, gaat het niet goed, en dat komt allemaal door de inrichting van ons politieke systeem. Onze democratie is verrot. Tenminste, dat vinden Baudet en de zijnen.

De werkelijkheid is dat de democratie in Nederland juist prima functioneert. Minimaal eens in de vier jaar kan de politiek gecorrigeerd worden door de kiesgerechtigde burger.

Dat dit vaak niet gebeurt, dat dezelfde partijen almaar aan de macht blijven, is niet aan die partijen of aan het systeem te wijten, nee, het is te wijten aan de kiezers. Het zijn de kiezers die telkens min of meer hetzelfde hokje als vorige keer rood maken.

Laten we eerlijk zijn, de kiezer is vaak toch een beetje een kleuter, die altijd in eerste instantie aan zijn eigen belang op de korte termijn denkt. Hij kiest voor zijn hypotheekrenteaftrek, maar bedenkt niet dat hij ziek kan worden. Dankzij de partij die zijn hypotheekrenteaftrek heeft veiliggesteld, is zijn eigen risico omhooggegaan. Gevolg is dat hij zijn ziektekosten niet kan betalen. De kieskleuter wordt boos, omdat hij de consequenties van zijn keuze niet aankan.

Dan gaat de kieskleuter op anderen schelden. Links heeft het gedaan! Links heeft ons land al die jaren naar de knoppen geholpen!

Ik vind dat altijd een van de grappigste klachten over de Nederlandse politiek. Want als dit zo is, dan moet je linkse partijen absoluut een compliment geven voor de efficiënte manier waarop ze het land naar de knoppen hebben geholpen.

De afgelopen veertig jaar is links slechts acht jaar aan de macht geweest, van 1994 tot 2002, en dan nog wel in de gedaante van de Partij van de Arbeid, die je toch niet écht heel erg links kunt noemen. De resterende 32 jaar was de macht in handen van centrum-rechts (het CDA) of helemaal-rechts (de VVD).

Nee, klein kieskleutertje, je hebt het allemaal aan jezelf te danken. Omdat je te lui bent om je werkelijk in de politiek te verdiepen en iets verder te kijken dan je eigen, kleine kortetermijnbelangetjes. En dan gaan klagen over het systeem?

De democratie in Nederland werkt uitstekend. Thierry Baudet weet dit zelf heus ook wel.

‘Inspraak is je zin niet krijgen’, schreef J.P. Guépin in zijn boek De beschaving. De uitbreiding van directe inspraak waarvoor het Forum voor Democratie pleit, zal alleen maar zorgen voor meer verongelijkte kleuters. Want samen met jouw directe inspraak hebben al die andere 17 miljoen Nederlanders óók directe inspraak. Dan wil er nog weleens een resultaat uit rollen dat jou niet bevalt.
Dat is jammer. Maar dat is democratie.